به گزارش اتاق روشن پرس، نمایشگاه عکس پولاروید حمیدرضا فرامرزی، در گالری دنا افتتاح شده و با استقبال گسترده هنردوستان و علاقه‌مندان به عکاسی پرتره همراه بوده است. این مجموعه که حاصل حدود چهار سال عکاسی با دوربین پولاروید از هنرمندان برجسته هنرهای تجسمی ایران است، روایتی تصویری از چهره‌هایی است که هر کدام، بخشی از تاریخ هنر معاصر ایران را شکل داده‌اند.
حمیدرضا فرامرزی؛ عکاسی که با پولاروید تاریخ را ثبت کرد
حمیدرضا فرامرزی، عکاس این مجموعه، با بیش از سه دهه فعالیت حرفه‌ای در عرصه عکاسی، این بار با دوربین پولاروید به سراغ چهره‌های شاخص هنر ایران رفته است. او که پیش از این نیز کتاب «سایه‌های سپید» را با مجموعه‌ای از پرتره‌های نویسندگان، نقاشان، مجسمه‌سازان و ادیبان منتشر کرده، در نمایشگاه «پولاروید» نیز رویکردی مستندنگارانه و هنرمندانه را در پیش گرفته است.
چرا پولاروید؟
فرامرزی درباره انتخاب عنوان «پولاروید» برای این نمایشگاه می‌گوید: «عنوان “پولاروید” را صرفاً به دلیل اینکه با دوربین پولاروید عکاسی کرده‌ام، انتخاب کردم. این دوربین، تک‌نسخه‌هایی خلق می‌کند که می‌توانند بیش از صد سال ماندگاری داشته باشند و همین ویژگی، عکاسی با آن را ویژه و منحصربه‌فرد می‌کند.»
ایده مجموعه؛ از دل یک پروژه بزرگ‌تر
این هنرمند درباره شکل‌گیری این مجموعه توضیح می‌دهد: «حدوداً ۳۰ سال است که از هنرمندان عکاسی می‌کنم و بر روی یک مجموعه بزرگ‌تر کار می‌کنم که ترجیح می‌دهم فعلاً درباره آن صحبت نکنم. این مجموعه از دل همان پروژه بزرگ به وجود آمد. به همین دلیل، برخی از هنرمندان در این نمایشگاه حضور دارند و برخی دیگر نه.»
چهار سال عکاسی؛ چهار سال مستندنگاری
فرامرزی درباره مدت زمان ثبت این تصاویر گفت: «حدوداً ۴ سال طول کشید تا این تصاویر را ثبت کنم. انتخاب سوژه‌ها نیز بر اساس معیارهای خاصی انجام شد؛ معیار اصلی این بود که هنرمندان به‌صورت حرفه‌ای کار کنند و اموراتشان از این راه بگذرد. برخی از افراد این مجموعه “بسیاری از هنرمندان معرف حضور مخاطبان هستند” و برخی دیگر را خودم انتخاب کردم.»
ارتباط عکاس و سوژه؛ کلید خلق یک پرتره ماندگار
فرامرزی درباره اهمیت ارتباط با سوژه می‌گوید: «برای من، ارتباط گرفتن با افراد بسیار مهم است. در این مجموعه، چون با هنرمندان شناخت متقابل داشتم، فقط کافی بود که آنها زمان خاصی را برای عکاسی تعیین کنند. در مجموعه اولم، برقراری ارتباط با افراد سخت‌تر بود، اما این تجربه به من آموخت که قبل از ثبت عکس، عکاس باید بتواند با سوژه‌اش به راحتی ارتباط بگیرد تا بتواند چنین عکسی را ثبت کند.»
نوستالژی در قاب مربع
فرامرزی درباره نقش نوستالژی در این مجموعه می‌گوید: «قطعاً نوستالژی در شکل‌گیری این آثار نقش داشته است. قطع‌های متفاوتی از پولاروید در بازار هست، اما این مدل خیلی به قطع پولاروید قدیم نزدیک است و من می‌خواستم مدل پولارویدی را که انتخاب می‌کنم، قطع مربع باشد و ارجاع بدم به عکس‌های قدیمی پولاروید.»
عکاسی نگاتیو؛ عکاسی کلاسیک و ماندگار
فرامرزی درباره تفاوت عکاسی نگاتیو و دیجیتال گفت: «عکس‌های نگاتیو فتوشیمی محسوب می‌شوند. در گذشته هم اختلاف نظر بین عکاسان در زمینه عکاسی نگاتیو و دیجیتال بود، اما امروزه اختلاف نظری نیست و هر کدام کار خودش را می‌کند. من هنوز عکاسی نگاتیو انجام می‌دهم و عکس را کلاسیک می‌بینم. حتی بعد از چاپ، هیچ عکسی را شاسی نمی‌کنم؛ حتماً باید قاب داشته باشند، پاسپارتو کنم و چاپ مشخصی باید داشته باشد.»
انتشار کتاب «پولاروید»؛ همزمان با نمایشگاه
فرامرزی درباره زمان برگزاری این نمایشگاه گفت: «راستش منتظر بودم کتابم که در رابطه با همین نمایشگاه است، نیز چاپ شود و همزمان باشد. چون پروسه چاپ کتابم زمان برد، وگرنه می‌توانست این اتفاق سریع‌تر رخ بدهد.»
گفت‌وگو با مدیر هنری گالری دنا
فرشید پارسی‌کیا، مدیر هنری گالری دنا، درباره این نمایشگاه گفت: «ایده اصلی و کانسپت نمایشگاه “پولاروید” این است که آقای فرامرزی نزدیک به ۲۰ سال است که این عکس‌ها را با دوربین پولاروید از هنرمندان مختلف گرفته‌اند و کتابی را هم از این عکس‌ها به نام “پولاروید” چاپ کرده‌اند و نمایشگاهشان نیز ۹ مرداد افتتاح شده است.»
پارسی‌کیا درباره ویژگی‌های این نمایشگاه افزود: «این نمایشگاه در واقع یک نمایشگاه پرتره است که پیرامون هنرمندان هنرهای تجسمی و با دوربین پولاروید کار شده. عکس‌های پولاروید تک‌نسخه هستند و می‌توانند بیش از صد سال ماندگاری داشته باشند. از این جهت، عکاسی با پولاروید ویژه است.»
جایگاه نمایشگاه در عکاسی معاصر
مدیر هنری گالری دنا درباره جایگاه این نمایشگاه در عکاسی معاصر گفت: «به نظر من، این نمایشگاه بیشتر یک مستندنگاری است و هنرمند بسیار حرفه‌ای و با تکنیک کار کرده. بحث عکاسی به نظر من کمترین اهمیت را دارد و در وهله اول، این است که از هنرمندی که سال‌ها پیش عکاسی کرده‌اند، این عکس یک سند تصویری محسوب می‌شود و ماندگاری آن را دارد. امروزه چون مفاهیم عکاسی پیچیده شده و به خاطر به وجود آمدن هوش مصنوعی، خیلی‌ها معتقدند ممکن است عکاسی از بین برود، بنابراین عکاسی مستند خیلی اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است.»
- نویسنده : نازنین حیدر زاده
Wednesday, 14 October , 2026