گالری ملی پرتره وابسته به موسسه اسمیتسونین، پنجاهمین سالگرد تأسیس گنجینه کم‌نظیر عکاسی خود را با برپایی نمایشگاهی بزرگ با بیش از ۱۲۰ اثر شاخص از آغاز ابداع عکاسی تا دوران معاصر گرامی می‌دارد.

به گزارش اتاق روشن پرس، گالری ملی پرتره وابسته به موسسه اسمیتسونین (Smithsonian’s National Portrait Gallery) رسماً از برنامه‌ریزی ویژه خود برای جشن پنجاهمین سالگرد راه‌اندازی بخش دائمی عکس‌های تاریخی رونمایی کرد؛ مجموعه‌ای بی‌بدیل و ارزشمند که امروزه نزدیک به نیمی از دارایی‌ها و گنجینه‌های ثبت‌شده این موزه بزرگ را شامل می‌شود. بر اساس اطلاعات منتشرشده توسط پیسالا باندارا (Pesala Bandara)، نمایشگاه باشکوهی تحت عنوان «حافظه عکاسانه: پنجاه سال گردآوری و مجموعه‌داری» (Photographic Memory: Fifty Years of Collecting) قرار است از تاریخ ۲۳ آبان ۱۴۰۵ خورشیدی (برابر با ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ میلادی) در طبقه دوم این مرکز فرهنگی گشایش یابد و در قالب آن بالغ بر ۱۲۰ قطعه از برجسته‌ترین پرتره‌های عکاسی متعلق به این نهاد در معرض دید علاقه‌مندان، پژوهشگران تاریخ هنر و جامعه عکاسان حرفه‌ای قرار گیرد؛ رویدادی که بازه‌ای تاریخی از دوره نخستین عکاسی با ابداع تکنیک داگرئوتیپ (Daguerreian era) تا سده معاصر و جهان دیجیتال (Digital age) را پوشش داده و نقش راهبردی و حیاتی دوربین در ثبت دگرگونی‌های تاریخی، اجتماعی و فرهنگی آمریکا را بازخوانی می‌کند.

گالری ملی پرتره فعالیت بنیادین خود در حوزه جمع‌آوری آثار عکاسی را در سال ۱۹۷۶ میلادی (۱۳۵۵ خورشیدی) و هم‌زمان با دویستمین سالگرد استقلال ایالات متحده آغاز کرد، زیرا تا پیش از این مقطع تاریخی، این نهاد فرهنگی تنها به نقاشی و مجسمه‌سازی محدود بود، اما با پذیرش عکاسی به عنوان یک رسانه معتبر موزه‌ای توانست بستر بی‌نظیری برای بازنمایی چهره‌های تأثیرگذار ملی خلق کند که هرگز فرصت نکرده بودند سوژه نقاشان یا پیکرتراشان قرار بگیرند. این نمایشگاه تاریخی با کیوریتوری تخصصی ان شومارد (Ann Shumard)، کیوریتور ارشد بخش عکاسی، با نظم و پیوستاری متوالی و کرونولوژیک (Chronological order) پیشرفت فرآیندهای شیمیایی، ساختار فنی و جهش‌های فناورانه را از سال ۱۸۴۳ میلادی (۱۲۲۲ خورشیدی) تا به امروز به تصویر کشیده و با ترسیم یک خط زمانی جامع، تحولات شگرف تکنولوژی و دستاوردهای عکاسان نامدار را در معرض قضاوت تاریخ می‌گذارد.

در میان بخش‌های ممتاز و نایاب این نمایشگاه، یک قاب تاریخی داگرئوتیپ با اندازه یک‌چهارم صفحه (Quarter-plate daguerreotype) متعلق به سال ۱۸۴۶ میلادی (۱۲۲۵ خورشیدی) از پرتره دالی مدیسن (Dolley Madison) ثبت‌شده توسط جان پلامب جونیور (John Plumbe Jr.) به نمایش درمی‌آید که برای نخستین بار پس از خریداری توسط گالری در تیرماه ۱۴۰۳ (ژوئیه ۲۰۲۴) رونمایی می‌شود؛ اثری که در کنار داگرئوتیپ نیم‌صفحه‌ای مربوط به سال ۱۸۴۳ میلادی از پرزیدنت جان کوئینسی آدامز (John Quincy Adams) جلوه‌ای بی‌نظیر می‌یابد و برای نخستین بار در تاریخ، کهن‌ترین عکس‌های ثبت‌شده از یک رئیس‌جمهور آمریکا و بانوی اول را در کنار هم به تماشا می‌گذارد. علاوه بر آن، آثاری جاودانه همچون پرتره ترک‌خورده مشهور آبراهام لینکلن (Abraham Lincoln) با تکنیک چاپ نقره آلبومین (Albumen silver print) ثبت‌شده به سال ۱۸۶۵ میلادی (۱۲۴۴ خورشیدی) توسط الکساندر گاردنر (Alexander Gardner)، تصویر منحصربه‌فرد جولیا مارگارت کامرون (Julia Margaret Cameron) از شاعر نامی هنری وادزورث لانگ‌فلو (Henry Wadsworth Longfellow)، و کارت‌های ویزیت و کابینت نایاب (Cabinet-card photographs) از چهره‌هایی چون آیدا بی. ولز-بارنت (Ida B. Wells-Barnett) و کو کون-هوا (Ko K’un-hua) نیز شکوه دوچندانی به این مجموعه بخشیده‌اند.

این گنجینه عظیم، دربرگیرنده آثار ارزشمند غول‌های بی‌بدیل هنر عکاسی جهان نظیر متیو بردی (Mathew Brady)، آلفرد استیگلیتز (Alfred Stieglitz)، ادوارد استایکن (Edward Steichen)، دوروتی لنگ (Dorothea Lange)، انسل آدامز (Ansel Adams)، گوردون پارکس (Gordon Parks)، ایروینگ پن (Irving Penn)، ریچارد اودان (Richard Avedon)، دایان آربس (Diane Arbus) و آنی لیبوویتز (Annie Leibovitz) است که تاریخ بصری جهان را برای مدت یک سال کامل، تا تاریخ ۱۶ آبان ۱۴۰۶ خورشیدی (برابر با ۷ نوامبر ۲۰۲۷ میلادی) پیش روی دیدگان شیفتگان این هنر اصیل زنده نگاه خواهد داشت.

شناسنامه و کپشن تخصصی آثار و پرتره‌های معرفی‌شده در رویداد:

  • کریستوفر ریو (Christopher Reeve): نمای نیم‌رخ در هالیوود، ثبت‌شده بر روی چاپ ژلاتین نقره توسط هرب ریتس جونیور (Herb Ritts Jr.) در سال ۱۹۹۶ میلادی (۱۳۷۵ خورشیدی) | گالری ملی پرتره، موسسه اسمیتسونین، اهدایی بنیاد هرب ریتس (Herb Ritts Foundation).

  • آبراهام لینکلن (Abraham Lincoln): پرتره تاریخی با ترک مورب و شاخص شیشه، چاپ نقره آلبومین توسط الکساندر گاردنر (Alexander Gardner) در سال ۱۸۶۵ میلادی (۱۲۴۴ خورشیدی) | گنجینه فردریک هیل مسرو (Frederick Hill Meserve Collection).

  • لی میلر (Lee Miller): پرتره سیاه و سفید سبک سورئال و سایه‌روشن، چاپ ژلاتین نقره ثبت‌شده توسط من ری (Man Ray) حدود سال ۱۹۳۰ میلادی (۱۳۰۹ خورشیدی) | حق کپی‌رایت انجمن حقوق هنرمندان (ARS) و ADAGP پاریس.

  • مالکوم ایکس (Malcolm X): پیاده‌روی اعتراضی در برابر فروشگاه رکسال با روزنامه‌ای افشاگرانه، چاپ ژلاتین نقره توسط گوردون پارکس (Gordon Parks) در سال ۱۹۶۳ میلادی (۱۳۴۲ خورشیدی).

  • اولیو اوتمن (Olive Oatman): پرتره تاریخی با تتو سنتی روی چانه، تکنیک آمبروتیپ یک‌ششم صفحه (Sixth-plate ambrotype) ثبت‌شده توسط هنرمند ناشناس در حدود ۱۸۵۶ میلادی (۱۲۳۵ خورشیدی).

  • متیو بردی، جولیت «جولیا» بردی و الن بردی هگرتی: داگرئوتیپ یک‌چهارم صفحه اثر عکاس ناشناس در حدود ۱۸۵۱ میلادی (۱۲۳۰ خورشیدی).

  • فردریک داگلاس (Frederick Douglass): آمبروتیپ یک‌چهارم صفحه با قاب برنجی بیضی و تزیینی، اثر هنرمند ناشناس حدود ۱۸۵۶ میلادی (۱۲۳۵ خورشیدی)، تهیه‌شده از طریق حامی ناشناس.

  • اسپایک لی (Spike Lee): پرتره با دوربین فیلم‌برداری بولکس (Bolex movie camera)، چاپ جوهرافشان (Inkjet print) اثر جسی فرومن (Jesse Frohman) در سال ۱۹۹۹ (چاپ ۲۰۱۴ میلادی).

  • جان اشتاین‌بک (John Steinbeck): چاپ ژلاتین نقره از خالق «خوشه‌های خشم»، اثر سونیا نوسکوویاک (Sonya Noskowiak) در سال ۱۹۳۵ میلادی (۱۳۱۴ خورشیدی).

  • زیتکالا-شا (Zitkála-Šá): نویسنده و فعال بومیان، چاپ پلاتینوم با ظهور گلیسیرین (Glycerine-developed platinum print) اثر جوزف تی. کیلی (Joseph T. Keiley) در سال ۱۸۹۸ میلادی (۱۲۷۷ خورشیدی).

  • النور روزولت (Eleanor Roosevelt): چاپ ژلاتین نقره کلاسیک از چهره شاخص حقوق بشر، شاهکار یوسف کارش (Yousuf Karsh) ثبت‌شده به سال ۱۹۴۴ میلادی (۱۳۲۳ خورشیدی).

  • رز اونیل گرین‌هاو و دخترش رز: در زندان قدیمی کاپیتول (Old Capitol Prison)، چاپ نقره آلبومین توسط الکساندر گاردنر در سال ۱۸۶۲ میلادی (۱۲۴۱ خورشیدی).

  • آلتیا گیبسون (Althea Gibson): اسطوره تنیس با راکت در زمین شهری میان کودکان، چاپ ژلاتین نقره اثر ژنویو نیلور (Genevieve Naylor) در سال ۱۹۵۷ میلادی (۱۳۳۶ خورشیدی).

  • لینا هورن (Lena Horne): پرش پویا با پیراهن رها در فضا، چاپ ژلاتین نقره با تکنیک ابداعی جامپولوژی فلیپ هالسمن (Philippe Halsman) در سال ۱۹۵۴ میلادی (۱۳۳۳ خورشیدی).

  • بوفالو بیل کودی (“Buffalo Bill” Cody): پرتره استودیویی نمادین با کت چرمی ریشه‌دار و تفنگ، چاپ آلبومین نقره اثر خوزه ماریا مورا (José Maria Mora) حدود ۱۸۷۵ میلادی (۱۲۵۴ خورشیدی).

  • رد کلاود / ابر سرخ (Red Cloud): رهبر بزرگ سرخ‌پوستان لاکوتا، چاپ نقره آلبومین استودیویی اثر چارلز میلتون بل (Charles Milton Bell) در سال ۱۸۸۰ میلادی (۱۲۵۹ خورشیدی).

 

منبع: https://petapixel.com/

مترجم: نازنین مالکی