«همه چیز در جریان است»؛ این تنها یک عبارت فلسفی از هراکلیتوس نیست، بلکه جوهره‌ی آثار فرانسیسکو گونزالس کاماچو است. او در مجموعه جدید خود، مناظر سرد فنلاند را به بوم نقاشی از خیال و خاطره تبدیل کرده است. در این مقاله، سفر این عکاس را از مهاجرت تا رسیدن به زبانی تصویری که فراتر از لنز دوربین حرکت می‌کند، بررسی می‌کنیم.

نویسنده: Magali Duzant

 

 همه چیز در جریان است: نگاهی به چشم‌اندازهای سیال «فرانسیسکو گونزالس کاماچو»

 

شکاف © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

در یونان باستان، اندیشیدن به ماهیت «تغییر»، سرچشمه‌ای برای مباحثات عمیق فلسفی بود. از آزمایش ذهنی «کشتی تسئوس» پلوتارک تا مفهوم «وضعیت ثابت هستی» پارمنیدس، فلاسفه همواره در پی درک نقش تجربه و طبیعت در رابطه با هویت و گذر زمان بودند. هراکلیتوس، که به دلیل نگاه اندوهگینش به بشریت به «فیلسوف گریان» مشهور بود، معتقد بود جهان و انسان در وضعیتی از «شدنِ» دائمی هستند و هرگز در سکونِ صرفِ «بودن» قرار نمی‌گیرند.

 

آغاز © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

از نظر هراکلیتوس، زندگی وضعیتی از جریان (Flux) است. او از استعاره رودخانه استفاده می‌کرد: «هیچ‌کس نمی‌تواند دو بار در یک رودخانه قدم بگذارد.» همان‌طور که رودها جاری می‌شوند و زمان می‌گذرد، ما نیز چنین هستیم.

 

اِکِرو © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

رئالیسم جادویی در سرزمین‌های سرد
در تصاویر «فرانسیسکو گونزالس کاماچو»، عکاس اسپانیایی‌تبارِ ساکن فنلاند، چشم‌اندازها سیال و فرازمینی‌اند. او منظره‌ای نوردیک را به تصویر می‌کشد که در عین آشنا بودن، غریب است. درختان توس و صنوبر، پهنه‌های برف و انعکاس نور بر آب، عکس‌های او را پر کرده‌اند، اما در کنار آن‌ها، حسِ خلاقانه‌ای از تخیل نیز حضور دارد. رئالیسم جادویی در این مجموعه موج می‌زند و مخاطب را به غرق شدن در این صحنه‌های اسرارآمیز، گویی در حال گام نهادن به واقعیتی دیگر، دعوت می‌کند.

 

وای‌ان آی۲۳ (YN I23) © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

مهاجرت و جستجوی معنا
گونزالس کاماچو که برای تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد عکاسی به فنلاند مهاجرت کرد، می‌گوید: «مهاجرت تأثیر عمیقی بر کار من گذاشت. من به دنبال ثبت صرفِ منظره نبودم، بلکه از آن به عنوان بازتابی از فرآیندهای درونیِ جابجایی فیزیکی و معنوی‌ام استفاده کردم.»

او به دنبال خلق نوعی «پراکازم» (Paracosm) یا دنیای خیالی پیچیده بود تا محدودیت‌های فرهنگی تجربه شخصی‌اش را در چیزی عمیق‌تر حل کند؛ گویی به دنبال زبانی است که در بطن چشم‌انداز نهفته است.

 

معلق © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

پیوند تکنیک‌های قدیمی با دنیای مدرن
این عکاس برای رسیدن به نگاهی اکسپرسیونیستی، فراتر از عکاسی مستقیم گام برداشته است. او با استفاده از تکنیک‌های چاپ جایگزین مانند «سیانوتیپ»، «امولسیون مایع» و «اچینگ فوتوپلیمر»، لایه‌هایی از عدم قطعیت و ملموس بودن به آثارش می‌بخشد. سیاهی‌های عمیق و خاکستری‌های مخملی باعث می‌شود حس کنید مهِ موجود در عکس، در حال بلعیدن فضای اطراف شماست.

 

گمشده © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

زمان؛ عنصری برای تحول اثر
گونزالس کاماچو به صورت شهودی کار می‌کند. او معتقد است که فاصله گرفتن از تصاویر و بازگشت دوباره به آن‌ها، خوانش کاملاً متفاوتی ایجاد می‌کند: «زمان باعث می‌شود آثارمان را متفاوت ببینیم؛ همان‌طور که ما تغییر می‌کنیم، کار ما نیز تغییر می‌کند.» این پروژه، تحت تأثیر فقدان یکی از اعضای خانواده‌اش، دستخوش دگرگونی‌های مفهومی بسیاری شد.

 

در زیر © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

در نهایت، برای کاماچو، تسلیم شدن در برابر روندِ کار، اولین قدم است: «من عکس را یک اثر قطعی نمی‌بینم، بلکه آن را نقطه‌ی شروعی برای آزمایش‌های لایه‌به‌لایه می‌دانم تا در نهایت به یک شیء فیزیکی تبدیل شود. من تنها مانند ظرفی هستم که به اثر اجازه می‌دهم خودش را آشکار کند.»

 

کوکار © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

همان‌طور که هراکلیتوس گفت، نمی‌توان دو بار در یک رودخانه قدم گذاشت؛ اما چه هدیه‌ای زیباتر از این که در جریانِ سیالِ زندگی همراه با رودخانه گام برداریم، خلق کنیم و با هر پیچشِ جدید، به نسخه‌ای نو از خود تبدیل شویم.

 

آشکارسازی © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

کِل‌شِر (Källskär) © فرانسیسکو گونزالس کاماچو

 

یادداشت :
نمایشگاه انفرادی فرانسیسکو گونزالس کاماچو با عنوان «نمی‌توان دو بار در یک رودخانه قدم گذاشت» از تاریخ ۵ ژوئن ۲۰۲۶ تا ۲۸ آگوست ۲۰۲۶ در گالری Pictura در بلومینگتون، ایندیانا برگزار خواهد شد.

 

مترجم: ریحانه تقی یاری

منبع: www.lensculture.com