لنز جدید AstrHori MF 8mm f/2.4 Fisheye با طراحی اپتیکی متشکل از ۱۰ عنصر شیشه‌ای در هشت گروه، دیافراگم ۱۰ تیغه‌ای و حداقل فاصله فوکوس ۱۰ سانتی‌متر معرفی شده است؛ محصولی با بدنه تمام‌فلزی، وزن ۵۱۷ گرم و طول ۶۲ میلی‌متر که در زمان انتشار خبر با تخفیف عرضه اولیه، به قیمت ۳۵۹ دلار برای دوربین‌های فوجی‌فیلم GFX و هاسلبلاد XCD در دسترس قرار گرفته است.

به گزارش اتاق روشن پرس، شرکت آسترهوری (AstrHori)، تولیدکننده تجهیزات اپتیکی و لنزهای عکاسی، از لنز جدید AstrHori MF 8mm f/2.4 Fisheye رونمایی کرده است؛ لنزی با فاصله کانونی ۸ میلی‌متر و دیافراگم f/2.4 که برای دوربین‌های بدون آینه مدیوم‌فرمت (Medium Format Mirrorless Cameras) با مانت فوجی‌فیلم GFX و هاسلبلاد XCD طراحی شده و با برخورداری از زاویه دید ۲۲۰ درجه، امکان ثبت تصاویری دایره‌ای با میدان دیدی فراتر از محدوده معمول لنزهای واید را فراهم می‌کند.

این محصول در رده لنزهای فیش‌آی (Fisheye Lens) یا چشم‌ماهی قرار می‌گیرد؛ لنزهایی که به‌جای بازنمایی مستقیم و کم‌اعوجاج فضای مقابل دوربین، تصویری با پرسپکتیو اغراق‌شده و انحنای محسوس خطوط ایجاد می‌کنند و به همین دلیل، در عکاسی خلاقانه، ثبت چشم‌اندازهای غیرمتعارف و تجربه‌های بصری متفاوت کاربرد دارند. ویژگی متمایز لنز تازه آسترهوری، طراحی فیش‌آی دایره‌ای (Circular Fisheye) و میدان دید ۲۲۰ درجه‌ای آن است؛ مشخصه‌ای که باعث می‌شود تصویر ثبت‌شده از ساختار بصری رایج در لنزهای معمولی فاصله بگیرد و بخش گسترده‌ای از محیط را در قالب تصویری دایره‌ای به نمایش بگذارد.

 

ساختار اپتیکی لنز AstrHori 8mm f/2.4

لنز جدید آسترهوری از ۱۰ عنصر اپتیکی شیشه‌ای تشکیل شده که در هشت گروه قرار گرفته‌اند؛ این مجموعه شامل دو عنصر با پراکندگی نوری پایین (Low-Dispersion Elements) و دو عنصر با طراحی با وضوح بالا (HR Elements) است. استفاده از این عناصر در ساختار لنز با هدف کنترل بهتر ویژگی‌های نوری و حفظ کیفیت تصویر انجام می‌شود، هرچند ارزیابی دقیق عملکرد واقعی لنز به بررسی نمونه‌های تصویری و آزمون‌های مستقل نیاز دارد.

این لنز همچنین به دیافراگم ۱۰ تیغه‌ای مجهز شده است؛ ساختاری که می‌تواند در شکل‌گیری پرتوهای ستاره‌ای اطراف منابع نور، به‌ویژه هنگام عکاسی با منابع نوری نقطه‌ای، تأثیرگذار باشد. بر اساس توضیحات سازنده، طراحی دیافراگم برای دستیابی به جلوه‌های ستاره‌ای مطلوب در تصاویر در نظر گرفته شده است؛ قابلیتی که ممکن است برای عکاسان منظره شب، عکاسی شهری و ثبت منابع نور در ترکیب‌بندی‌های خلاقانه جذاب باشد.

 

زاویه دید ۲۲۰ درجه؛ تجربه‌ای متفاوت از عکاسی فیش‌آی

مهم‌ترین ویژگی این لنز، زاویه دید ۲۲۰ درجه‌ای آن است؛ میدان دیدی بسیار گسترده که از زاویه دید متعارف لنزهای فوق‌عریض نیز فراتر می‌رود. لنزهای فیش‌آی دایره‌ای، برخلاف لنزهای واید معمولی که تلاش می‌کنند بخش وسیعی از صحنه را در قالب تصویری مستطیلی ثبت کنند، تصویری با مرز دایره‌ای و اعوجاج مشخص ایجاد می‌کنند. در این نوع عکاسی، خطوط مستقیم ممکن است به‌شدت خمیده دیده شوند و شکل ظاهری سوژه‌ها، به‌ویژه در نزدیکی لبه‌های تصویر، تغییر کند؛ ویژگی‌ای که می‌تواند به‌عنوان بخشی از زبان بصری اثر مورد استفاده قرار گیرد.

آسترهوری این لنز را برای حوزه‌های متنوعی از جمله عکاسی منظره، معماری، خیابانی، نجومی، ثبت حرکت‌های پویا و حتی پرتره معرفی کرده است. بااین‌حال، باید توجه داشت که لنز فیش‌آی دایره‌ای به دلیل نوع بازنمایی و اعوجاج شدید تصویر، برای همه موقعیت‌های عکاسی انتخابی کاربردی نیست و بیشتر در پروژه‌هایی مورد استفاده قرار می‌گیرد که به میدان دید بسیار گسترده یا جلوه‌ای بصری متفاوت نیاز دارند.

در عکاسی معماری، برای نمونه، این لنز می‌تواند نمایی غیرمتعارف از ساختمان‌ها و فضاهای داخلی ارائه دهد، اما انحنای شدید خطوط ممکن است برای ثبت دقیق و متعارف معماری محدودیت ایجاد کند. در عکاسی خیابانی نیز میدان دید بسیار گسترده می‌تواند ارتباط میان سوژه و محیط اطراف را به شکلی اغراق‌شده نشان دهد، درحالی‌که در عکاسی نجومی، امکان ثبت بخش وسیعی از آسمان در یک قاب می‌تواند برای برخی ترکیب‌بندی‌های خلاقانه جذاب باشد.

فوکوس دستی و حداقل فاصله فوکوس ۱۰ سانتی‌متر

لنز AstrHori MF 8mm f/2.4 از سیستم فوکوس دستی (Manual Focus) استفاده می‌کند؛ بنابراین، عکاس باید فوکوس را به‌صورت دستی تنظیم کند و این موضوع ممکن است در برخی موقعیت‌ها، به‌ویژه هنگام ثبت سوژه‌های متحرک و سریع، محدودیت‌هایی ایجاد کند. در مقابل، فاصله کانونی بسیار کوتاه و میدان دید گسترده این لنز، عمق میدان قابل‌توجهی در اختیار عکاس قرار می‌دهد و می‌تواند در بسیاری از شرایط، دستیابی به محدوده فوکوس موردنظر را آسان‌تر کند؛ البته عمق میدان نهایی به فاصله سوژه، دیافراگم انتخابی و اندازه تصویر نیز وابسته است.

حداقل فاصله فوکوس این لنز ۰٫۱ متر، معادل ۱۰ سانتی‌متر، اعلام شده است؛ ویژگی‌ای که امکان نزدیک‌شدن به سوژه و ترکیب آن با بخش گسترده‌ای از محیط پیرامون را فراهم می‌کند. چنین قابلیتی می‌تواند برای عکاسی خلاقانه از اشیا، ثبت جزئیات نزدیک در کنار پس‌زمینه وسیع و ایجاد پرسپکتیوهای اغراق‌شده مورد استفاده قرار گیرد.

طراحی تمام‌فلزی در ابعادی نسبتاً جمع‌وجور

با وجود میدان دید بسیار گسترده و ساختار اپتیکی چندعنصری، لنز جدید آسترهوری ابعاد نسبتاً جمع‌وجوری دارد. طول آن تنها ۶۲ میلی‌متر و وزنش حدود ۵۱۷ گرم است؛ همچنین، مطابق اطلاعات منتشرشده از سوی سازنده، بدنه آن از فلز ساخته شده است. ترکیب این ابعاد با پوشش فاصله کانونی بسیار کوتاه، می‌تواند حمل و استفاده از لنز را در مقایسه با برخی تجهیزات بزرگ‌تر آسان‌تر کند، هرچند وزن و تعادل نهایی آن روی دوربین به بدنه مورد استفاده نیز بستگی خواهد داشت.

این لنز برای دو خانواده دوربین مدیوم‌فرمت بدون آینه، یعنی فوجی‌فیلم GFX و هاسلبلاد XCD، معرفی شده است. مدیوم‌فرمت به حسگرهایی بزرگ‌تر از حسگر فول‌فریم ۳۵ میلی‌متری اشاره دارد و در برخی سیستم‌های دوربین، به ثبت تصاویر با جزئیات بالا و ظرفیت گسترده برای پردازش فایل‌های تصویری کمک می‌کند. طراحی لنزهای فیش‌آی برای چنین سیستم‌هایی، به‌ویژه هنگامی که میدان دید بسیار گسترده‌ای مدنظر باشد، نیازمند سازگاری دقیق میان پوشش اپتیکی لنز و ابعاد حسگر است.

 

مقایسه با لنزهای فیش‌آی دیگر برای مدیوم‌فرمت

در بازار لنزهای فیش‌آی سازگار با دوربین‌های مدیوم‌فرمت، گزینه‌های دیگری نیز وجود دارند. یکی از نمونه‌ها، لنز Laowa 8-15mm f/2.8 Fisheye از شرکت ونوس اپتیکس (Venus Optics) است که با دیافراگم نسبتاً باز f/2.8 و محدوده فاصله کانونی متغیر، انعطاف بیشتری در انتخاب کادر ارائه می‌دهد. این لنز در فاصله کانونی ۸ میلی‌متر تصویر فیش‌آی دایره‌ای و در فاصله کانونی ۱۵ میلی‌متر تصویر فیش‌آی قطری (Diagonal Fisheye) ثبت می‌کند؛ ویژگی‌ای که امکان استفاده از دو نوع بازنمایی متفاوت را در یک لنز فراهم می‌سازد. قیمت اعلام‌شده برای این محصول در گزارش اصلی ۶۹۹ دلار است.

شرکت تی‌تی‌آرتیسان (TTArtisan) نیز در سال ۲۰۲۱ لنز TTArtisan 11mm f/2.8 Fisheye را برای مانت فوجی‌فیلم GFX معرفی کرده بود که با قیمت اولیه ۲۱۵ دلار عرضه شد، هرچند این محصول در زمان انتشار گزارش دیگر در فهرست فروش مورد اشاره قرار نداشت.

برای دوربین‌های هاسلبلاد نیز لنز فیش‌آی زوم Laowa 8-15mm f/2.8 یکی از گزینه‌های مطرح‌شده است. علاوه بر این، لنز کلاسیک Hasselblad 30mm f/3.5 Fisheye با مانت V نیز با استفاده از مبدل مناسب، قابلیت استفاده روی دوربین‌های سری X1D و X2D را دارد؛ بااین‌حال، این لنز در بازار دست‌دوم محصولی گران‌قیمت محسوب می‌شود و ممکن است از نظر هزینه، گزینه‌ای در دسترس برای همه عکاسان نباشد.

در مقایسه با این گزینه‌ها، لنز جدید آسترهوری با زاویه دید اعلام‌شده ۲۲۰ درجه، ساختار فیش‌آی دایره‌ای و قیمت عرضه اولیه ۳۵۹ دلار، جایگاه متفاوتی پیدا می‌کند؛ هرچند انتخاب میان این لنزها به نوع دوربین، شیوه عکاسی، نیاز به فوکوس خودکار، انعطاف فاصله کانونی و میزان اعوجاج موردنظر عکاس بستگی دارد.

قیمت و زمان عرضه لنز AstrHori MF 8mm f/2.4

بر اساس گزارش منتشرشده در وب‌سایت تخصصی PetaPixel در تاریخ ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶، برابر با ۲۴ مهر ۱۴۰۵، لنز AstrHori MF 8mm f/2.4 Fisheye برای دوربین‌های فوجی‌فیلم GFX و هاسلبلاد XCD قابل سفارش است. قیمت اصلی اعلام‌شده این محصول ۳۹۸ دلار بوده، اما در زمان انتشار خبر با تخفیف ویژه عرضه اولیه به ۳۵۹ دلار کاهش یافته است؛ بنابراین، قیمت نهایی و شرایط فروش ممکن است در گذر زمان یا در بازارهای مختلف تغییر کند.

این لنز برای عکاسانی طراحی شده است که به دنبال ثبت تصاویر فیش‌آی دایره‌ای، میدان دید بسیار گسترده و جلوه‌های بصری غیرمعمول در دوربین‌های مدیوم‌فرمت هستند. بااین‌حال، به دلیل ماهیت تخصصی لنزهای فیش‌آی دایره‌ای، پیش از خرید باید نمونه تصاویر، سازگاری دقیق با بدنه دوربین و نیازهای واقعی پروژه عکاسی بررسی شود.

منبع: وب‌سایت تخصصی PetaPixel

مترجم: حنانه قنبری