آنچه باران ممکن است بیاورد؛ سفری میان واقعیت و خیال

کتاب «What the Rain Might Bring» اثر دیلن هاستور Dylan Hausthor، مجموعه‌ای از تصاویر سیاه‌وسفید است که جهانی اسرارآمیز و سیال را پیش چشم مخاطب می‌گشاید. در این جهان، انسان‌ها، حیوانات و عناصر طبیعی در مجموعه‌ای از آیین‌ها و موقعیت‌های عجیب در کنار هم قرار می‌گیرند؛ فضایی که بیش از آنکه ثبت واقعیت باشد، ساخته و پرداخته نگاه و دوربین عکاس است.

در این مجموعه، مکان به شبکه‌ای پیچیده از عناصر مختلف تبدیل می‌شود؛ جایی که مرزهای آشنا به هم می‌ریزند. ماهی‌ها از آسمان سقوط می‌کنند، قورباغه‌ها در خودروها ظاهر می‌شوند، زنی در میان گل‌های سبک و شناور ناپدید می‌شود و مردی با سری پوشیده از گل و لای دیده می‌شود. در تصویری دیگر، عنکبوتی که در مرکز تار ظریف خود نشسته، توجه را از خودروی واژگون‌شده‌ای در پس‌زمینه می‌رباید.

این تصاویر زیبا و در عین حال وهم‌آلود، بازتابی از علاقه هاستور به جهان «پساحقیقت» هستند؛ جهانی که در آن مرز میان واقعیت و روایت، حقیقت و خیال، پیوسته لغزان و مبهم است. روایت بصری کتاب نیز همچون داستانی است که هرگز کاملاً در دسترس قرار نمی‌گیرد و همواره از چنگ مخاطب می‌گریزد.

عنوان کتاب از یک راهنمای قدیمی شناسایی قارچ‌ها الهام گرفته شده است. گفت‌وگویی که هاستور با معلم قدیمی رقص باله خود درباره قارچ‌ها و شبکه پیچیده زیستی آن‌ها داشت، نقطه آغاز شکل‌گیری ایده‌های این پروژه شد. این گفت‌وگو او را به کتابی با عنوان «All That the Rain Promises and More» نوشته دیوید آرورا رساند؛ جایی که باران به عنوان عاملی برای بیدار کردن رؤیاهای پنهان و امکان رشد معرفی می‌شود.

برای هاستور، مفهوم «مکان» نقش اساسی در شکل‌گیری تصاویر دارد. او مکان را از دیدگاهی بوم‌شناختی می‌بیند: خاک، گیاهان، ارتباط میان آن‌ها و در نهایت شکل‌گیری اجتماع. اما زمانی که این عناصر از فیلتر تجربه‌های شخصی او عبور می‌کنند، قطعیت و ثبات خود را از دست می‌دهند و به فضایی میان واقعیت و تخیل تبدیل می‌شوند.

تقریباً در هر تصویر، برخوردی میان انسان، حیوان و طبیعت دیده می‌شود. هاستور که علاقه‌ای عمیق به عکاسی طبیعت دارد، معتقد است معجزه‌ها تنها در دل طبیعت رخ نمی‌دهند؛ بلکه در زندگی روزمره نیز می‌توان آن‌ها را یافت: کودکانی با موهای بلوند که نوشیدنی انرژی‌زا می‌خرند، گربه‌ای که نزدیک آبشار شنا می‌کند، یا گوسفندی که در حال رقص است.

فرایند تدوین و ترتیب تصاویر این کتاب نیز پیچیده و طولانی بوده است. از میان بیش از ۳۵۰ عکس، مجموعه نهایی انتخاب شده و ساختار آن تا حدی از دست‌نوشته‌های قرون وسطایی الهام گرفته است. عدد هفت در ساختار کتاب نقش مهمی دارد: روایت در قالب هفت روز شکل گرفته، از طلوع آغاز می‌شود و هر روز با صفحه‌ای تاشو که تصویر یک شب‌پره را نشان می‌دهد به پایان می‌رسد.

نکته جالب این است که در صفحات کتاب هیچ متنی چاپ نشده است. در عوض، ناشر و هنرمند یک زین کوچک را در ساختار فیزیکی کتاب پنهان کرده‌اند که تنها با باز کردن و آسیب زدن به ساختار کتاب می‌توان آن را پیدا کرد؛ اقدامی که به نوعی ادامه همان بازی میان پنهان‌سازی و آشکارسازی در سراسر پروژه است.

«What the Rain Might Bring» کتابی است که مخاطب را به فضایی مرزی میان واقعیت و خیال می‌برد؛ جایی که روایت‌ها نیمه‌پنهان‌اند و تصاویر همچون رؤیاهایی مبهم، امکان تفسیرهای بی‌شماری را پیش روی بیننده می‌گذارند.

منبع: https://www.lensculture.com/

مترجم: ریحانه تقی یاری