به گزارش اتاق روشن پرس، نشست هفتاد و ششم کانون عکاسی شفق با محوریت نقد و بررسی مجموعه «وسوسه» صادق تیرافکن برگزار می‌شود؛ نشستی که به بررسی یکی از مجموعه‌های مهم این هنرمند و جایگاه آن در جریان عکاسی معاصر ایران اختصاص دارد.
این نشست با همکاری بنیاد تیرافکن و در راستای معرفی، بررسی و بازخوانی میراث هنری صادق تیرافکن برگزار خواهد شد. در این برنامه، علی آذرنیا کماری، محمود مروتی و عباس حمید سمیعی درباره مجموعه «وسوسه» و وجوه مختلف آثار صادق تیرافکن به گفت‌وگو و نقد خواهند پرداخت.
این برنامه پنجشنبه ۱۲ شهریور ۱۴۰۵، ساعت ۱۷ در گالری بنیاد تیرافکن به نشانی تهران، خیابان خردمند شمالی، کوچه اعرابی ۲، پلاک ۸ برگزار می‌شود.
صادق تیرافکن؛ هنرمندی میان عکاسی، اجرا و هویت
صادق تیرافکن در سال ۱۹۶۵ در شهر کربلا در عراق و در خانواده‌ای ایرانی متولد شد. او در سال ۱۹۷۱ و در شش‌سالگی، به همراه خانواده خود به دلیل شرایط و تنش‌های سیاسی به ایران مهاجرت کرد.
تیرافکن در دوران نوجوانی در کلاس‌های کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان شرکت کرد و از همان دوره علاقه‌اش به هنر شکل گرفت. تجربه‌های او در سال‌های بعد تنها به عکاسی محدود نماند و فعالیت‌هایی همچون کارگردانی، نویسندگی، بازیگری، نمایش عروسکی، طراحی عروسک و صحنه، قصه‌گویی، تهیه‌کنندگی و ساخت فیلم کوتاه را نیز دربرگرفت.
همزمان با سال‌های جنگ ایران و عراق، تجربه‌های هنری تیرافکن در حوزه‌های مختلف ادامه یافت. او در سال ۱۹۸۴ به تهران رفت و تحصیلات خود را در رشته عکاسی در دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران دنبال کرد و در سال ۱۹۹۰ مدرک عکاسی خود را از دانشگاه تهران دریافت کرد.
صادق تیرافکن و شکل‌گیری یک زبان شخصی در عکاسی معاصر ایران
اگرچه صادق تیرافکن تحصیلات دانشگاهی در زمینه هنر داشت، اما مسیر هنری او در بسیاری از دوره‌ها مستقل از جریان‌های متعارف آموزش عکاسی پیش رفت. همین استقلال فکری و تجربه‌گرایی، به شکل‌گیری زبان بصری متفاوتی در آثار او کمک کرد.
در آثار تیرافکن، هویت ایرانی، بدن، جنسیت، تاریخ، فرهنگ، سنت، مهاجرت، حافظه و نشانه‌های اجتماعی از جمله موضوعاتی هستند که در قالب‌های مختلف عکاسی، ویدئو، چیدمان و آثار چندرسانه‌ای مورد توجه قرار گرفته‌اند.
او از جمله هنرمندانی بود که مرز میان عکاسی، هنر مفهومی، اجرا و رسانه‌های ترکیبی را مورد پرسش قرار داد و از ظرفیت تصویر عکاسانه برای پرداختن به مسائل تاریخی و اجتماعی بهره گرفت.
«وسوسه» در میان مجموعه‌های شاخص تیرافکن
مجموعه «وسوسه» که موضوع نشست هفتاد و ششم کانون عکاسی شفق قرار گرفته، یکی از مجموعه‌های شناخته‌شده صادق تیرافکن است که در سال ۲۰۰۵ شکل گرفته است.
بررسی این مجموعه در کنار دیگر پروژه‌های تیرافکن می‌تواند زمینه‌ای برای شناخت بهتر رویکرد او به بدن، هویت، نشانه و بازنمایی انسان در عکاسی معاصر فراهم کند.
از دیگر مجموعه‌های مهم این هنرمند می‌توان به «پسران دوقلو در اهواز» (۱۹۸۲)، «عاشورا» (۱۹۸۹–۲۰۰۴)، «دیوارهای خالی تهران» (۱۹۹۴–۱۹۹۶)، «چغازنبیل» (۱۹۹۵–۱۹۹۸)، «پرسپولیس» (۱۹۹۵–۱۹۹۸)، «سربازان» (۱۹۹۷–۱۹۹۹)، «مرد ایرانی» (۲۰۰۰)، «حمورابی» (۲۰۰۱)، «انحنای بدن» (۲۰۰۱–۲۰۰۲)، «نشان بدن» (۲۰۰۲)، «راز واژه‌ها» (۲۰۰۲)، «قربانی» (۲۰۰۳)، «زورخانه» (۲۰۰۳–۲۰۰۴)، «زمزمه‌های شرق» (۲۰۰۶–۲۰۰۷)، «از دست دادن هویتمان» (۲۰۰۷)، «انبوه» (۲۰۰۸)، «بی‌پایان» (۲۰۰۹–۲۰۱۰) و «تپستری انسان» (۲۰۰۹–۲۰۱۰) اشاره کرد.
تنوع موضوعی و رسانه‌ای این آثار، نشان‌دهنده گستره فعالیت‌های تیرافکن و تلاش او برای عبور از تعریف محدود و سنتی عکاسی است.
میراث هنری صادق تیرافکن
صادق تیرافکن در سال ۲۰۱۳ درگذشت؛ اما آثار و میراث هنری او همچنان بخشی مهم از تاریخ هنر و عکاسی معاصر ایران به شمار می‌رود.
پس از درگذشت او، مجموعه‌ای گسترده از آثارش شامل عکس، فیلم کوتاه، ویدئو، چیدمان، فیلم‌نامه و آثار چندرسانه‌ای در آرشیو و موزه بنیاد تیرافکن در تهران نگهداری شده است.
برگزاری نشست‌هایی همچون برنامه هفتاد و ششم کانون عکاسی شفق، فرصتی برای بازخوانی آثار هنرمندانی چون صادق تیرافکن و بررسی دوباره جایگاه آنان در تاریخ عکاسی و هنر معاصر ایران فراهم می‌کند.
گفتنی است علاقه‌مندان برای آشنایی بیشتر با آثار و فعالیت‌های بنیاد تیرافکن می‌توانند به وب‌سایت بنیاد تیرافکن مراجعه کنند.
مشخصات نشست
عنوان: نشست هفتاد و ششم کانون عکاسی شفق
موضوع: نقد و بررسی مجموعه «وسوسه» صادق تیرافکن
با حضور: علی آذرنیا کماری، محمود مروتی، عباس حمید سمیعی
زمان: پنجشنبه ۱۲ شهریور ۱۴۰۵، ساعت ۱۷
مکان: گالری بنیاد تیرافکن
نشانی: تهران، خیابان خردمند شمالی، کوچه اعرابی ۲، پلاک ۸
برگزارکننده: کانون عکاسی شفق با همکاری بنیاد تیرافکن
- نویسنده : امیر حسنی پارسا
Saturday, 24 October , 2026